Powietrzna pompa ciepła – kiedy wybrać split, a kiedy monoblok?

    Za tym, że powietrzne pompy ciepła cieszą się od niemal dekady gwałtownie rosnącą popularnością, stoi rewolucja technologiczna, która pozwoliła m.in. znacznie podnieść ich współczynnik COP. Do tego doszedł niski koszt wejścia w inwestycję i ogromna łatwość instalowania tych pomp. Jednak nic nigdy nie jest takie proste, jak się z pozoru wydaje, ponieważ entuzjaści powietrznych pomp ciepła zaraz po podjęciu decyzji o inwestycji stają przed kluczowym i nie prostym dylematem: split czy monoblok?

    powietrzna pompa ciepla – kiedy wybrac split a kiedy monoblok 927x1024 - Powietrzna pompa ciepła – kiedy wybrać split, a kiedy monoblok?
    Fot. 1. Schemat przykładowej instalacji pompy ciepła powietrze-woda typu monoblok z zespołem zbiorników.

    Powietrzne pompy ciepła i sposób ich działania – krótkie wprowadzenie

    Gwałtowny rozwój powietrznych pomp ciepła w ostatniej dekadzie doprowadził do tego, że na rynku funkcjonuje ich kilka rodzajów, a ponieważ wszystkie działają w oparciu o tą samą zasadę i są w gruncie rzeczy do siebie podobne, inwestorzy często tracą orientację, gubią się w tej zawiłej z pozoru typologii i nie są w stanie jasno określić, który rodzaj pompy najlepiej będzie odpowiadać ich potrzebom. Zanim jednak rozróżnienie pomiędzy podstawowymi typami pomp powietrznych zostanie dokładnie omówione, warto przypomnieć sobie ich zasadę działania – dzięki temu różnice między pompami typu split i monoblok staną się jeszcze bardziej czytelne. Powietrzne pompy ciepła to urządzenia czerpiące energię cieplną z powietrza i służące do ogrzewania nią pomieszczeń lub całych budynków i / lub ogrzewania wody użytkowej, z której mieszkańcy budynku korzystają. Z pozoru wygląda to bardzo prosto, lecz w rzeczywistości konwersja energii zawartej w powietrzu zewnętrznym (czasem zaś wewnętrznym obiegowym lub wewnętrznym odpadowym) na energię cieplną do ogrzewania budynku i wody, następuje w wielu etapach, w których wyróżniamy trzy obiegi energii cieplnej. Obieg dolnego źródła, czyli obieg powietrza, to pierwszy z nich, w którym darmowe ciepło pozyskiwane jest z otoczenia (z powietrza zasysanego przez wentylator) i transportowane do pompy. Pobrane powietrze trafia do parownika, w którym oddaje własną energię cieplną do czynnika chłodniczego, po czym już wychłodzone zostaje wyprowadzone z pompy ciepła – i tutaj z reguły jest to wyprowadzenie na zewnątrz, ale w okresie letnich upałów takie powietrze coraz częściej kierowane jest do wnętrza budynku by wspomagać klimatyzację.

    powietrzna pompa ciepla – kiedy wybrac split a kiedy monoblok2 1024x686 - Powietrzna pompa ciepła – kiedy wybrać split, a kiedy monoblok?
    Fot. 2. Pompa Logatherm WLW 196i IR zapewnia dostarczanie ciepła do temperatury -20°C stopni na zewnątrz budynku.

    Drugim spośród trzech obiegów jest obieg czynnika chłodniczego, czyli gazu krążącego w obiegu zamkniętym w pompie i po drodze przepływającego – jak już to zostało wspomniane kilka linijek wyżej – przez parownik w którym odbiera ciepło od powietrza. Gaz taki ma bardzo niską temperaturę wrzenia – na tyle niską, że ciepło pobrane z powietrza, już wystarczy do wywołania tego procesu. Wrzący gaz kierowany jest do sprężarki, zasilanej oczywiście energią elektryczną, która dzięki jego sprężeniu wywołuje wzrost ciśnienia gazu i w efekcie gwałtowny skok jego temperatury – nawet od poziomu około 3-8ºC do maksymalnie 80-85ºC. Tak gorący gaz zostaje przetłoczony ze sprężarki do skraplacza czyli wymiennika ciepła, w którym następuje przekazanie energii cieplnej gazu do systemu grzewczego obiektu. Oddając tą energię cieplną gaz szybko ochładza się i skrapla – cała operacja nadal odbywa się pod wysokim ciśnieniem. Dopiero po tym etapie następuje rozprężenie i przetłoczenie gazu dalej w kierunku parownika. Spadek ciśnienia wywołuje powrót gazu (czynnika chłodniczego) do jego normalnej, początkowej temperatury, co pozwala go skierować do parownika, od którego cykl startuje ponownie. Trzeci i ostatni obieg zaczyna się w miejscu, w którym gaz oddał energię cieplną do wody krążącej w systemie grzewczym, stąd obieg ten nazywany jest obiegiem czynnika grzewczego. Woda odebrawszy od gorącego gazu ciepło w skraplaczu, osiąga temperaturę rzędu 60ºC i dzięki działaniu pompy obiegowej przepływa dalej przenosząc energię cieplną do grzejników, lub – co najoptymalniejsze – do ogrzewania podłogowego, bądź do zbiornika z c.w.u., choć należy mieć na uwadze, że często kombinacja tych trzech opcji również się sprawdza.

    powietrzna pompa ciepla – kiedy wybrac split a kiedy monoblok3 - Powietrzna pompa ciepła – kiedy wybrać split, a kiedy monoblok?
    Fot. 3. Pompa Vitocal 300-A może działać w trybie pracy odwróconej (chłodzenie pomieszczeń).

    Typologia powietrznych pomp ciepła

    Najogólniej sprawę ujmując, z uwagi na ilość modułów pompy, można wyróżnić konstrukcje typu „monoblok” oraz typu „split”. Zaś z uwagi na ich współpracę z innymi instalacjami służącymi do ogrzewania wody użytkowej i pomieszczeń w budynku, można wskazać na modele pozbawione możliwości współpracy z fotowoltaiką bądź kotłami grzewczymi, oraz na modele „hybrydowe” czyli zaprojektowane do współpracy z kotłami i/lub panelami słonecznymi. Wymienione jako pierwsze pompy typu monoblok i split stanowią przedmiot niniejszej rozprawy dlatego to na nich skupiona zostanie uwaga czytelnika. Typ monoblok, czyli jak sugeruje nazwa pompy stanowiące jeden moduł, dzielą się na dwa podtypy. Pierwszy to tzw. monoblok wewnętrzny, czyli możliwie najprostsza instalacja, w której pompa jak i zasobnik na wodę zamontowane są wewnątrz domu, a strumienie powietrza zaciąganego i powietrza wyrzucanego po schłodzeniu prowadzone są swoimi kanałami od zewnątrz i na zewnątrz. Drugi zaś typ pomp monoblokowych to pompy zewnętrzne, czyli w całości montowane np. na wewnętrznym podwórzu przy ścianie domu bądź na ogrodzie, przy czym nie dotyczy to zasobnika na wodę – ten znajduje się wewnątrz budynku, a z modułem głównym połączony jest dwiema rurami. Natomiast pompy powietrzne typu split to właściwie rozbite na dwa moduły pompy monoblok. Polega to w dużym uproszczeniu na tym, że na zewnątrz przenoszona jest ta część instalacji, która odpowiada za pozyskiwanie energii z otoczenia, zaś wewnątrz budynku umieszczana jest ta, która za zadanie ma przekazywanie pozyskanego z powietrza ciepła do instalacji grzewczej. Obie części łączą rury z czynnikiem chłodniczym. Bardziej szczegółowe omówienie obu typów pomp zawarte zostało w wypowiedziach naszych Ekspertów, do których chętnie odsyłam Czytelników. Obie wypowiedzi zawierają wiele istotnych informacji i obserwacji dokonanych przez prawdziwych fachowców, dlatego zachęcam do ich lektury.

    reklama

    powietrzna pompa ciepla – kiedy wybrac split a kiedy monoblok4 - Powietrzna pompa ciepła – kiedy wybrać split, a kiedy monoblok?
    Fot. 4. Logatherm WLW196i AR to pompa typu split z dodatkową funkcją ogrzewania zimą i chłodzenia latem.

    Zdaniem Eksperta

    Sebastian Brzeziński, Sales Engineer A2W, Panasonic Heating & Cooling

    Kiedy i dlaczego stosować pompy typu SPLIT, a kiedy MONOBLOK?


    Pompy ciepła z roku na rok stają się coraz bardziej popularnym źródłem ogrzewania domów. Oferta na rynku jest bardzo szeroka. Większość producentów branży grzewczej obserwując ten trend zdecydowała się dopasować do potrzeb klientów i skonstruowała swoje produkty dokładając kolejne opcje wyboru dla Inwestorów. Producenci branży chłodniczej byli tutaj jednak o jeden krok do przodu – w końcu to układ chłodniczy wraz ze sprężarką jest bijącym sercem pompy ciepła. I to właśnie już na tym etapie pojawiają się tendencje branży grzewczej do konstrukcji urządzeń typu MONOBLOK, a branży chłodniczej do SPLITa. Jakie więc są tu różnice? Który rodzaj konstrukcji jest lepszy? Czy należy patrzeć tylko i wyłącznie na cenę? Czy istotne są jakieś różnice w parametrach urządzeń? Te pytania zadaje sobie nie jeden inwestor. Choć również instalator, który szuka najlepszego rozwiązania pod każdą kotłownie indywidualnie bierze pod rozwagę typ konstrukcji. Na przykładzie pompy ciepła Panasonic Aquarea postaram się nakreślić w głównych aspektach różnice pomiędzy konstrukcją SPLIT i MONOBLOK. Pozwolę sobie zacząć od MONOBLOKA czyli od rozwiązania posiadającego najmniej elementów. W przypadku pomp ciepła Panasonic jest to sama jednostka zewnętrzna, a jedynym elementem znajdującym się w środku budynku jest sterownik – mogący służyć również jako termostat pokojowy. Wszystkie układy – chłodniczy, hydrauliczny i elektryczny – znajdują się w agregacie. Każdy układ jest odpowiednio przygotowany i wyodrębniony. Układ chłodniczy znajduje się za osobną osłoną z blachy. Sprężarka jest wyposażona w osłonę termiczną i dźwiękochłonną, a także grzałkę karteru sprężarki (ważna rzecz na wypadek uruchomień w okresach zimowych i kiedy wilgotność w powietrzu jest na wysokim poziomie) – nie mylić z grzałką wspomagającą na wypadek niskich temperatur zewnętrznych dobieranej pod punkt biwalencji. Ta znajduje się już w części hydraulicznej za drugą osłoną z blachy. Poza grzałką elektryczną znajdziemy tam elementy niezbędne na wyposażeniu kotłowni domowej. Przede wszystkim będzie to wymiennik freon-woda (skraplacz) – jest to główny element powodujący spory pomiędzy zwolennikami konstrukcji SPLIT i MONOBLOK. Medium grzewcze naszego budynku musi dojść do tego wymiennika czyli jest narażone na temperatury zewnętrzne! Wracając do pozostałych elementów: odpowietrznik automatyczny, pompa obiegowa, zawór bezpieczeństwa 3barowy, filtr siateczkowy z zaworami odcinającymi, manometr, przepływomierz elektroniczny, a także zaizolowane naczynie wzbiorcze na potrzeby centralnego ogrzewania – i to naczynie w odróżnieniu od tego z wersji SPLIT będzie posiadało dodatkowo przewód grzejny na wypadek skrajnie niskich temperatur zewnętrznych. To są elementy, które znajdziemy w środku, a które połączone zostały przez fabrykę. Co za tym idzie minimalizujemy możliwości błędów instalacyjnych. Koniec ścieżki układu hydraulicznego w pompach ciepła Panasonic Aquarea to dwa króćce 30 mm będące wyjściem i wejściem dla naszego medium grzewczego. Ostatni już układ elektryczny w postaci płyt sterujących został zabezpieczony przed warunkami zewnętrznymi poprzez oblanie całości płyt specjalnym tworzywem chroniącym przed zawilgoceniem i jego następstwami jak np. przepięcia. Tu znajdziemy też dwa zasilania główne, które najlepiej prowadzić bezpośrednio z rozdzielni domowej do pompy – stosując osobne zabezpieczenie. Zasilanie1 jest na potrzeby sterowania i sprężarki, zasilanie2 jest zasilaniem stricte dla wspomagającej grzałki elektrycznej. Żeby móc się porównać z konstrukcją typu SPLIT trzeba wiedzieć jakie są różnice. Czym jest w takim razie SPLIT? SPLIT to dwa urządzenia – jednostka wewnętrzna i jednostka zewnętrzna (agregat). Jak nazwa wskazuje doszło tutaj do rozdzielenia układów. Jednostka zewnętrzna zachowała cały układ chłodniczy – wszystkie elementy tego układu pozostają praktycznie bez zmian. Układy hydrauliczny i elektryczny zostają przeniesione do jednostki wewnętrznej zwanej również hydroboxem. Jednostka wewnętrzna wizualnie jest bardzo podobna do kotłów gazowych. Po zawieszeniu na ścianie w kotłowni od dołu mamy króćce do instalacji chłodniczej i wodnej (zasilanie/ powrót). W przypadku zamontowania opcjonalnego zaworu 3-drogowego CZ-NV1 z jednostki wewnętrznej mamy możliwość wyjścia na instalację wodną dodatkowym króćcem na wężownicę zbiornika ciepłej wody użytkowej. Natomiast między jednostką wewnętrzną, a agregatem jest połączenie chłodnicze wykonywane na miejscu. Połączenie to musi być wykonane bardzo starannie i z zachowaniem wszelkich zasad dotyczących instalacji wspomnianych czynników. To połączenie musi być wykonane przez Instalatora posiadającego uprawnienia UDT dotyczące fluorowanych gazów cieplarnianych (certyfikat F-GAZ). Instalator przeprowadza orurowanie w taki sposób aby uniemożliwić przypadkowe uszkodzenie instalacji w dalszym użytkowaniu i nie doprowadzić do wycieku czynnika chłodniczego do atmosfery. Warto zwrócić tutaj uwagę, że optymalna długość takiej instalacji to między 3 m, a 10 m. Pozwoli to na zachowanie nominalnej wydajności urządzenia, pozwala wyeliminować ewentualny hałas przepływu czynnika chłodniczego do hydroboxu i wpłynie pozytywnie na poprawność działania. Z uwagi na właściwości czynnika chłodniczego, temperatury pracy i wielkość przepływu nie musimy się martwić o warunki temperatury zewnętrznej dla naszego medium grzewczego ponieważ samo medium grzewcze pozostaje w 100% w obrębie budynku. Czy z tego wynika, że powinniśmy stosować tylko rozwiązania typu SPLIT? Otóż niekoniecznie. Wspomniane ryzyko wystawiania instalacji hydraulicznej na zewnątrz budynków (MONOBLOK) jest rozwiązywana poprzez stosowanie roztworu glikolu z wodą. Naszym medium grzewczym staje się wtedy mieszanina wody z bardziej odpornym na zamarzanie glikolem. Z fizycznego punktu widzenia glikol charakteryzuje się mniejszym ciepłem właściwym, dlatego pompy ciepła Panasonic Aquarea pytają Instalatora podczas uruchomienia jakie na danej instalacji występuje medium grzewcze. Przy wyborze glikolu pompa ciepła daje informację do pompy obiegowej, żeby ta wytworzyła większy przepływ. Dzięki temu nadrobi straty spowodowane mniejszym ciepłem właściwym glikolu. Jeśli dodatkowo cała instalacja hydrauliczna na budynku będzie zalana tym roztworem to nie musimy podnosić temperatury zasilania na wyjściu z pompy ciepła. Czyli zachowujemy główny atut stosowania pomp – ekonomię użytkowania. Wymienniki glikol-woda generują straty na przesyle ciepła co prowokuje nas do stosowania wyższych temperatur na zasilaniu samej instalacji. Nie ma jednoznacznej odpowiedzi, który rodzaj konstrukcji jest lepszy, a który gorszy. MONOBLOK jest urządzeniem, które jest już kompletne. Nie potrzebuje ingerencji instalatora/hydraulika w pracę układu chłodniczego czyli generowanie samego ciepła przez pompę. Wynikiem tego są lepsze parametry urządzenia jeśli spojrzymy w karty katalogowe i dokumentacje techniczne. Jak to się ma do rzeczywistości? Badania nie kłamią, MONOBLOK ma lepsze parametry. Na krótkim obiegu tak właśnie będzie. Jednak w zależności jak długą mamy instalację wodno-glikolową po zewnętrznej części budynku i jak dobrej jakości mamy izolację tego orurowania, tak będzie nam plasować się wydajność ogólna całej instalacji. Straty przesyłowe plus większy przepływ pompy obiegowej. Dwa elementy, które po uwzględnieniu będą stawiały MONOBLOKA na bardzo zbliżonym poziomie co SPLITa. Z drugiej strony konkurencyjne rozwiązanie SPLIT nie wymaga od nas w ogóle stosowania zabezpieczenia antyzamrożeniowego w postaci roztworu glikolu. Potrzebna jest odpowiednia wiedza, narzędzia i uprawnienia Instalatorskie. Na tej podstawie można wysnuć wniosek, że MONOBLOK można z powodzeniem stosować tam gdzie mamy możliwość przejść przez ścianę do budynku w bezpośredniej bliskości agregatu. SPLIT świetnie nada się na instalacje gdzie agregat jest oddalony od kotłowni, a rurociągiem chłodniczym możemy przejść po zewnętrznej stronie budynku – mając z tyłu głowy informację, że każde urządzenie chłodnicze będzie miało spadek wydajności powyżej ok. 10 m instalacji w tym pompy ciepła powietrze-powietrze (klimatyzacja). W bardzo ciasnych kotłowniach MONOBLOK pozwala nam zaoszczędzić miejsce potrzebne na hydrobox, choć tu z pomocą przychodzi model All-In-One będący wersją SPLIT ze zintegrowanym zasobnikiem ciepłej wody użytkowej. Dostajemy wtedy do dyspozycji 185 litrowy zasobnik ze stali nierdzewnej z zabudowanym zaworem 3-drogowym do przełączania pracy pompy pomiędzy C.O. i C.W.U. W jednej schludnej obudowie mieścimy prawie całą kotłownię.

    Krótko o wyborze między pompami typu split i monoblok

    Wybór między pompą w wykonaniu monoblokowym i rozbitym (split) nie jest łatwy, ponieważ u obu typów pomp można wskazać mocne zalety. Specjaliści instalatorzy często jednak zwracają uwagę na fakt, iż pompy monoblokowe w całości są wykonywane w fabryce i stanowią jeden, hermetyczny moduł. Według nich przekłada się to w praktyce na szybki montaż i brak większych przy nim komplikacji. Co więcej, wskazują na kolejne korzyści wynikające wprost z przepisów zawartych w tzw. ustawie F-Gazowej: inwestycja właśnie w ten typ pompy zwalnia użytkownika z obowiązku jej rejestracji w Centralnym Rejestrze Operatorów, a zatem i wykonywania corocznych i dość drogich kontroli szczelności. Z drugiej strony inwestycja w pompę typu split pociąga za sobą najczęściej mniejsze koszty, co dla wielu przyszłych użytkowników ma duże znaczenie. Kolejna ich zaleta wynika z tego, że układ termodynamiczny jest w nich rozbity na dwie części: jednostkę wewnętrzną oraz zewnętrzną, która zawiera wszystko to, co powoduje hałas (ze sprężarką i wentylatorem na czele). Krótko mówiąc elementy hałaśliwe zostają w tym układzie „wyrzucone” za przysłowiowe drzwi i nie dokuczają mieszkańcom podczas nocnego snu. Minusem natomiast jest sama konieczność połączenia obu jednostek rurkami stanowiącymi część układu termodynamicznego i w pewnej mierze komplikującymi cały montaż. Warto pamiętać, że może to zrobić wyłącznie instalator z uprawnieniami do pracy z gazami chłodniczymi, któremu nieraz trzeba zapłacić dość spore wynagrodzenie, gdy montaż jest szczególnie skomplikowany, a odległość między modułami duża. Będąc jeszcze przy 2-elementowej konstrukcji pomp typu split należy podnieść kwestię ulokowania skraplacza w module montowanym wewnątrz budynku, gdyż fakt ten skutkuje pewną korzyścią: przesyłanie energii z zewnętrznego modułu do wewnętrznego nie powoduje w zasadzie żadnych strat cieplnych. W przypadku pomp monoblokowych o zerowych stratach na cieple można mówić tylko wtedy, gdy są konstrukcjami przeznaczonymi do montażu wewnątrz budynku i pobierającymi powietrze z zewnątrz poprzez specjalne kanały.

    powietrzna pompa ciepla – kiedy wybrac split a kiedy monoblok5 - Powietrzna pompa ciepła – kiedy wybrać split, a kiedy monoblok?
    Fot. 5. Pompy typu SPLIT to w uproszczeniu typ MONOBLOK rozbity na dwa moduły.

    Porównanie kluczowych aspektów optymalną drogą do dokonania wyboru

    Chcąc wybrać między laptopem a tabletem, przyszli użytkownicy porównują nie tylko parametry techniczne, ale też aspekty wychodzące poza nie i wiążące się m.in. z wygodą, kosztami serwisowania i kilkoma innymi. Nie inaczej jest w przypadku konieczności dokonania wyboru między pompami powietrznymi monoblokowymi a pompami typu split. Pytanie zadane w tytule niniejszego omówienia to pytanie o to, który wariant uzyska w ocenie inwestora więcej punktów po dokonaniu w miarę gruntownego porównania. Z punktu widzenia wydajności oba warianty są bardzo podobne i trudno tu wskazać lidera – w obu typach rynek oferuje modele o wysokim czy bardzo wysokim współczynniku COP. W kategorii „koszt wejścia w inwestycję” wyższe oceny mogą uzyskać pompy typu split, gdyż warianty monoblokowe z reguły są wyraźnie droższe. Jednak później to monobloki generują sporo oszczędności, gdyż nie wymagają corocznych przeglądów wykonywanych przez specjalistów z tzw. F-gazowymi uprawnieniami. Co więcej, ich montaż jest znacznie prostszy i tańszy, ponieważ polega w gruncie rzeczy na podłączeniu pompy do instalacji C.O. Jednak w kategorii „straty ciepła przy przesyłaniu” to pompy typu split przodują, gdyż w ich przypadku takich strat w zasadzie nie ma. Jeśli natomiast chodzi o generowanie hałasu, to jeszcze niedawno pompy monoblokowe były na gorszej pozycji, jednak dziś można śmiało ogłosić remis między obydwoma typami pomp. Wydaje się, że w podjęciu decyzji o wyborze jednego z tych dwóch typów pomp często pomaga opinia specjalisty instalatora, który potrafi trafnie ocenić trudność i koszty wykonania montażu oraz dobrać najodpowiedniejszy model do zastanej instalacji C.O. Porównanie konkretnych modeli i ich indywidualnych parametrów (m.in. COP – o którym w ostatnim rozdziale) w odniesieniu do specyfiki już zastanej – lub dopiero projektowanej – instalacji grzewczej (najlepiej podłogowej) i po rozważeniu wyżej opisanych aspektów, z reguły jest najlepszą drogą do dokonania najlepszego wyboru.

    powietrzna pompa ciepla – kiedy wybrac split a kiedy monoblok6 - Powietrzna pompa ciepła – kiedy wybrać split, a kiedy monoblok?
    Fot. 6. Współczynnik COP serii Aquarea High Performance osiąga poziom 5.

    Podsumowanie czyli krótko o tym, co wpływa na efektywność (COP) każdej pompy

    Coefficient Of Performance (COP), czyli z angielskiego Współczynnik Wydajności Cieplnej, to stosunek pomiędzy mocą grzewczą powietrznej pompy, a poborem mocy generowanym przez elektryczne podzespoły jakimi są sprężarka i wentylatory (wentylatory), z naciskiem na sprężarkę. Relacja ta określana jest dla każdej pompy split oraz monoblok i należy ją rozumieć w taki sposób, że jeśli pobierając 1 kWh energii elektrycznej pompa uzyskuje z powietrza 3 kWh energii cieplnej, wówczas współczynnik COP osiąga wartość na poziomie 3. Jak łatwo się domyślić, im niższa temperatura powietrza z którego odbierane jest ciepło, tym niższy poziom COP. Gdy przychodzi do wytłumaczenia współczynnika COP nowym inwestorom, którzy z pompami powietrznymi dopiero zaczynają przygodę, kluczową kwestią staje się zrozumienie faktu dodatniej efektywności takich pomp nie tylko przy dodatnich temperaturach na zewnątrz, ale również wtedy, gdy termometry pokazują temperaturę ujemną. Z powyższego wynika pierwszy kluczowy czynnik wpływający na efektywność powietrznych pomp ciepła: temperatura powietrza, czyli dolnego źródła. Jednak warto pamiętać o drugim istotnym czynniku, czyli temperaturze górnego źródła (w systemie ogrzewania obiektu). Efektywność pomp powietrznych jest tym wyższa, im bardziej niskotemperaturowy jest system ogrzewania budynku – tak, jak ma to miejsce w przypadku ogrzewania podłogowego. Z punktu widzenia czysto technicznych aspektów konstrukcji samej pompy, nie sposób nie wspomnieć o powierzchni odbioru ciepła i efektywności sprężarki (technologia inwerterowa) – ich wpływ na efektywność energetyczną pomp również jest bardzo istotny.

    powietrzna pompa ciepla – kiedy wybrac split a kiedy monoblok7 - Powietrzna pompa ciepła – kiedy wybrać split, a kiedy monoblok?
    Fot. 7. Pompa Vitocal 222 to opcja typu SPLIT oferująca funkcję chłodzenia i zasobnik CWU na 220 litrów.

    Obecnie projektowane i produkowane powietrzne pompy ciepła wyposażane są w technologie pozwalające im pracować skutecznie w szerokim zakresie temperatur powietrza, sięgającym nawet od -25ºC do +45/50ºC. Pompy te osiągają współczynnik COP na poziomie 4 i więcej, co można już śmiało porównywać z osiągami gruntowych pomp ciepła. Na ich efektywność wpływ ma cały szereg czynników – przede wszystkim te opisane powyżej – ale wśród nich istotne miejsce zajmuje również elektronika i sterowniki. Odczuwalne jest to szczególnie w układach hybrydowych, kiedy to pompa współpracuje z innymi źródłami ciepła (kocioł grzewczy, fotowoltaika, inne pompy, grzałki itp.). Nowoczesne sterowniki wyposażone w swego rodzaju „inteligencję” analizują zapotrzebowanie budynku na ciepło w danym momencie, zestawiając je z warunkami temperaturowymi na zewnątrz i wewnątrz budynku. Działając w oparciu o odpowiednie algorytmy oraz o wprogramowane dane o taryfach, cenach i kosztach zużycia różnych paliw (gaz zasilający kocioł), sterowniki takie dbają o jak najlepszą ekonomikę systemu i konfigurują poszczególne źródła ciepła w taki sposób, by wyznaczyć właściwą temperaturę przy jak najmniejszym zużyciu energii. Per saldo wpływa to pozytywnie na osiągi powietrznej pompy i na jej COP. Opisany wyżej parametr to jeden z kluczowych, jakie należy brać pod uwagę przy wyborze między określonymi modelami pomp w wykonaniu split oraz w wykonaniu monoblokowym, ale zdecydowanie nie jedyny. Optimum to całościowe podsumowanie zalet i wad, rozważenie wszystkich aspektów – od danych technicznych, poprzez koszty, montaż, aż po kwestie estetyczne. Zebranie wszystkich tych kryteriów jest najlepszą drogą do podjęcia właściwej decyzji i udzielenia trafnej odpowiedzi na zadane w tytule pytanie.

    Łukasz Lewczuk
    Na podstawie materiałów publikowanych przez:
    De Dietrich Technika Grzewcza Sp. z o.o.,
    Vaillant Saunier Duval Sp. z o.o.,
    Panasonic Heating & Cooling, Viessmann Sp. z o.o.,
    Nibe Biawar Sp. z o.o., Atlantic Polska
    oraz Robert Bosch Sp. z o.o. i Stiebel Eltron

    ZOSTAW ODPOWIEDŹ

    Please enter your comment!
    Please enter your name here