Ciepło, które wzbogaca wnętrze – wymiana grzejników

Kilka miesięcy temu miałem wątpliwą przyjemność pomagać przy wymianie starych grzejników. Dlaczego wątpliwą? Koś musiał znieść 250 kilogramów żeliwa z trzeciego piętra gierkowskiego bloku. Efekt wymiany jednak zrekompensował trudy. Nowe grzejniki płytowe są nie tylko ładniejsze ale też zdecydowanie efektywniejsze.

Ciepło, które wzbogaca wnętrze - wymiana grzejników. Fot. ZehnderFot. Zehnder

Szybciej znaczy lepiej

Mniejsza waga to nie jedyna przewaga grzejników płytowych nad żeliwnymi. Powiedziałbym, że ta jest akurat najmniej istotna. Najważniejsza jest zdecydowanie mniejsza bezwładność cieplna grzejników płytowych. Żeliwne mają grube ścianki i mieszczą w sobie dużo wody. To sprawia, że nagrzewają się i stygną dużo wolniej. Stosunkowo mała bezwładność cieplna grzejników płytowych sprawia, że czas ich rozgrzania, a więc i czas nagrzewania pomieszczenia są krótkie. Podobnie jest z chłodzeniem. Oznacza to, że urządzenia te szybko reagują na polecenia płynące z termostatu czy systemu sterowania ogrzewaniem wynikające ze zmiany temperatury otoczenia czy pory dnia. Dzięki temu o wiele lepiej nadają się do współpracy z nowoczesnymi systemami grzewczymi. Są też oszczędniejsze – podgrzanie pomieszczenia przed naszym powrotem z pracy trwa krócej, a więc wymaga mniej energii. Szybsze nagrzewanie i stygnięcie daje lepszy komfort cieplny – pokoje nie są dzięki temu przegrzewane czy niedogrzewane, a użytkownicy czują się w nich bardziej komfortowo.

Fot. 1. Jedną z największych zalet grzejników płytowych jest ich mała bezwładność. Fot. ZehnderFot. 1. Jedną z największych zalet grzejników płytowych jest ich mała bezwładność. Fot. Zehnder

Jak to jest zrobione?

Mała bezwładność cieplną uzyskuje się dzięki konstrukcji urządzenia i używanych do ich produkcji materiałów. Grzejniki płytowe wykonuje się z płaskich lub perforowanych pionowo płyt stalowych, którymi – w pionowych lub poziomych kanałach wodnych – przepływa gorąca woda. Pomiędzy płytami montuje się elementy konwekcyjne zwiększające powierzchnię wymiany ciepła. Mogą one przylegać w dwóch miejscach do każdego kanału prowadzącego medium grzewcze. To dzięki takiej konstrukcji, maksymalizującej w stosunku do gabarytów powierzchnię wymiany ciepła, możliwe jest szybkie podgrzanie dużej ilości przepływającego przez grzejnik powietrza.
Konstrukcja grzejników płytowych sprawia, że ciepło przekazywane jest do pomieszczenia przez konwekcję i promieniowanie (nawet do 35%). To również duży udział przekazywania ciepła na drodze promieniowania sprawia, że urządzenia te dobrze radzą sobie we współpracy z instalacjami o niskiej temperaturze wody grzewczej, jak kotły kondensacyjne, pompy ciepła czy kolektory słoneczne.
Grzejniki płytowe buduje się w oparciu o jedną, dwie lub trzy płyty grzewcze. Ze względu na większą ilość ciepła przekazywanego do pomieszczenia przez promieniowanie za najbardziej efektywne uważa się urządzenia jednopłytowe. Dwu- i trzypłytowe oddają mniej energii otoczeniu, jej część zostaje odbijana przez pierwszą płytę. Na efektywność cieplną wpływają również dodatkowe żebra zwiększające powierzchnię wymiany cieplnej.

Fot. 2. Bogata kolorystyka grzejników płytowych sprawia, że stają się one praktyczną ozdobą pokoju. Fot. PurmoFot. 2. Bogata kolorystyka grzejników płytowych sprawia, że stają się one praktyczną ozdobą pokoju. Fot. Purmo

Dla przyszłych użytkowników ważną informacją może być system oznaczeń stosowany przez producentów. Jest bardzo prosty – opiera się na dwóch cyfrach w symbolu. Pierwsza cyfra oznacza liczbę płyt grzewczych, druga – liczbę elementów konwekcyjnych. Na rynku znajdziemy więc grzejniki z ożebrowaniem o symbolach: 11, 21, 22, 33. Grzejniki higieniczne, stosowane głównie w obiektach służby zdrowia, ale także w budynkach mieszkalnych gdy jeden z domowników jest alergikiem, mają oznaczenia 10, 20 i 30. Te urządzenia nie mają dodatkowego ożebrowania – powoduje to zmniejszenie ruchu powietrza w pomieszczeniu, a co za tym idzie – słabsze rozprzestrzenianie się kurzu i znajdujących się w nim alergenów.
Kupując grzejnik warto zwrócić uwagę na jego cechy dodatkowe. Dostępne są m.in. grzejniki z antybakteryjną powłoką zapewniającą ochronę przed powstawaniem i osadzaniem bakterii i grzybów.
Grzejniki płytowe to konstrukcja bezustannie ulepszana. Jedną z takich nowinek jest przepływ szeregowy – w grzejniku najpierw nagrzewa się przednia płyta, wcześniej oddając ciepło do pomieszczenia, podczas gdy w tradycyjnych grzejnikach obie płyty zaczynają pracę jednocześnie. Takie rozwiązanie pozwala na skrócenie czasu nagrzewania się grzejników o 25% oraz zmniejszenie zużycia energii o 11%. Z kolei odpowiadające w znacznym stopniu za komfort cieplny promieniowanie wzrasta nawet o 100%.

Fot. 3. Warto zwrócić uwagę na małe gabaryty grzejników – ich grubość to zaledwie 6 cm. Fot. PurmoFot. 3. Warto zwrócić uwagę na małe gabaryty grzejników – ich grubość to zaledwie 6 cm. Fot. Purmo

Funkcjonalność w parze z estetyką

Grzejniki żeliwne kojarzą nam się z siermiężnie odlaną, chropowatą formą pokrytą farbą olejną. Wprawdzie dziś zarówno wykonanie, jak i kolorystyka są o wiele lepsze, nadal jednak urządzenia te nie zachwycają swą formą. Na rynku grzejników płytowych również nie znajdziemy zbyt wielu designerskich szaleństw – płytowa konstrukcja jednak determinuje wygląd urządzenia. Z drugiej strony prosta, pudełkowa forma i małe gabaryty sprawiają, że urządzenie jest dyskretne i nie dominuje swą obecnością wystroju pomieszczenia.
Mimo tego jest jednak w czym wybierać. Jeśli charakterystyczne „słupki” kłócą się z aranżacyjną wizją inwestora, może on wybrać urządzenie o całkowicie gładkim wykończeniu, które sprawdzi się w eleganckich, minimalistycznych wnętrzach. Alternatywą dla pionowych elementów są lekkie przetłoczenia poziome. Projektanci grzejników starają się również zadowolić mieszkańców wnętrz o bardziej skomplikowanej architekturze. Przykładem mogą być otwarte pomieszczenia, w których do zamontowania urządzenia mamy konkretny, niezbyt szeroki fragment ściany obok drzwi w salonie czy korytarzu. Takie, gdzie grzejnik w żadnym wypadku nie może kłuć w oczy. W tej sytuacji przydatne mogą być wąskie grzejniki pionowe – gładkie lub profilowane, o szerokości od 300 mm. W pozycji pionowej można zamontować również niektóre modele „standardowych” grzejników płytowych – o ile nie posiadają one elementów konwekcyjnych. Urządzenia z elementami konwekcyjnymi w tej pozycji będą nieprzydatne – powietrze nie będzie mogło przepływać z dołu do góry grzejnika.
Warto zwrócić uwagę na małe gabaryty grzejników jednopłytowych – ich grubość to zaledwie 6 cm, można je więc montować pod oknami z wąskim parapetem lub na ścianach, na których wystający mocno kaloryfer zakłócałby aranżację wnętrza.
Nie tylko brak miejsca, ale i kształt ścian przestał być przeszkodą w montażu grzejnika. Można zamówić dziś profilowane urządzenia przystosowane do montażu na biegnących po łuku ścianach. Szeroka jest również kolorystyka oferowanych na rynku urządzeń. Choć nadal ostrożnie stawiamy na grzejniki białe wielu producentów zdecydowało się rozszerzyć swoją ofertę w tej dziedzinie, dzięki czemu dopasowanie urządzenia do kolorystyki pomieszczenia nie jest już tak karkołomnym zadaniem. Interesujące są m.in. eleganckie czarne grzejniki, także z matowym wykończeniem, o stalowym obramowaniu i zaworach.

Fot. 4. Większość grzejników posiada podłączenie z boku oraz z boku i z dołu. Fot. BuderusFot. 4. Większość grzejników posiada podłączenie z boku oraz z boku i z dołu. Fot. Buderus

Prosty montaż

Zanim przejdziemy do kwestii technicznych chciałbym wrócić do jednej sprawy. Na początku wspomniałem o wynoszeniu ponad 200 kilogramów żeliwa z mieszkania w bloku. Gdy my (nie tylko ze względu na ciężar, ale i gabaryty) męczyliśmy się ze znoszeniem jednego kaloryfera, instalator, za jednym zamachem, wnosił na górę dwa. Szanowni czytelnicy – zapewniam, że w przypadku montażu grzejników ich rozmiar i waga ma znaczenie. Możecie być pewni – lżejsze urządzenia oznaczają mniej kłopotów i straconego czasu.
Grzejniki płytowe podłączamy do instalacji centralnego ogrzewania na jeden z kilku sposobów. Większość grzejników posiada podłączenie z boku oraz z boku i z dołu. W starszym budownictwie stosuje się raczej podłączenie boczne jednostronne, w którym przewody ułożone są w ścianie lub po jej wierzchu. W przypadku nowszych budynków, w których instalacja jest częściej ułożona pod podłogą, najwygodniej zastosować podłączenia grzejnika od dołu.
Jeśli mamy możliwość wyboru sposobu podłączenia, to zamiast dolnego bocznego wybierzmy podłączenie od dołu po środku szerokości urządzenia. Największą zaletą oddolnego podłączenia środkowego jest to, że niezależnie od długości, głębokości czy wysokości urządzenia, położenie przyłączy do instalacji c.o. można ustalić już na etapie stanu surowego budynku – nie jest ono uzależnione od doboru konkretnej wielkości czy typu grzejnika. Podłączenie środkowe można wyprowadzić np. w połowie szerokości okna, a samo urządzenie zamontować nawet po wykończeniu ścian czy podłóg. Przy takim rozwiązaniu niezależnie od rozmiaru grzejnika znajdzie się on na środku okna i będzie ustawiony symetrycznie. Poza tym zachowujemy dzięki temu większą elastyczność w przypadku późniejszej wymiany grzejnika, nie musimy uzależniać rodzaju nowego modelu oraz jego rozmiaru od sposobu instalacji.
Interesującym rozwiązaniem są również grzejniki o obracalnej konstrukcji, umożliwiającej podłączenie urządzenia we wszystkich wariantach zasilania z lewej lub prawej strony.
Pamiętajmy jednocześnie, że nieprawidłowo wykonane podłączenie może przyczynić się do spadku mocy cieplnej grzejnika o ponad 30%. Dlatego zadbajmy o właściwe zaprojektowanie systemu grzewczego, a do montażu zatrudniajmy sprawdzonych i polecanych fachowców.

Fot. 5. Konstrukcja grzejników płytowych sprawia, że ciepło przekazywane jest do pomieszczenia przez konwekcję i promieniowanie. Fot. BuderusFot. 5. Konstrukcja grzejników płytowych sprawia, że ciepło przekazywane jest do pomieszczenia przez konwekcję i promieniowanie. Fot. Buderus
UDOSTĘPNIJ
Poprzedni artykułHybrydowa pompa ciepła, Daikin Altherma
Następny artykułJaki zestaw narzędziowy wybierzesz dla siebie?

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here