Smog niech zostanie za drzwiami dzięki systemom rekuperacji – pytania czytelników

Ostatnio coraz częściej dowiadujemy się, jak bardzo zanieczyszczone jest powietrze, którym oddychamy. Media donoszą o smogu grożącym już nie tylko mieszkańcom dużych aglomeracji, ale i ludziom z mniejszych miast. Ponieważ „odgórnie” nie robi się wiele, aby problem ten rozwiązać, sami powinniśmy zadbać o to, aby choć w tych miejscach, w których przebywamy najczęściej mieć warunki zdrowe i komfortowe. Jednym ze sposobów stworzenia w domu czy biurze strefy czystego powietrza jest zastosowanie systemów rekuperacji. Jak to zrobić? Poniżej odpowiadamy na najważniejsze pytania dotyczące tego typu rozwiązań.

smog niech zostanie za drzwiami dzieki systemom rekuperacji pytania czytelnikow12 - Smog niech zostanie za drzwiami dzięki systemom rekuperacji - pytania czytelnikówEKSPERCI FACHOWEGO INSTALATORA
Tomasz Czamara Specjalista ds. Central Wentylacyjnych LINDAB,
Magdalena Skórska Projektant instalacji sanitarnych PRO-VENT,
Paweł Kozyra Manager w Departamencie Technicznym ZEHNDER

1. Czy można zainstalować system rekuperacji w mieszkaniu w bloku i czy jest to uzasadnione?

Paweł Kozyra, manager w Departamencie Technicznym Zehnder tłumaczy: „Zacznijmy od odpowiedzi na drugą część pytania. Montaż systemu rekuperacji w mieszkaniu będącym częścią budynku wielorodzinnego jest jak najbardziej uzasadniony. Świeże powietrze i oszczędność energii na skutek wykluczenia strat ciepła przez wentylację grawitacyjną są pożądane niezależnie od typu budynku. Niestety, w budownictwie wielorodzinnym rekuperacja jest stosowana relatywnie rzadko. To błąd. Rekuperacja pozwala na ograniczenie całkowitego zapotrzebowania na energię cieplną, zapewnia komfortową temperaturę przez cały rok i znacznie poprawia higienę powietrza w pomieszczeniach. Właściwie wykonana pozwala na zapewnienie zdrowego klimatu oraz zapobiega osadzaniu się pleśni na ścianach pomieszczeń wilgotnych. Wszystko to wpływa bezpośrednio na zdrowie mieszkańców.”
Tomasz Czamara, Specjalista ds. Central Wentylacyjnych Lindab dodaje: „Montaż systemu rekuperacji w mieszkaniach w bloku z technicznego punktu widzenia jest oczywiście możliwy. Zanim jednak zdecydujemy się na ten krok warto zatroszczyć się o konsultację z zarządcą budynku. Jest to niezbędne, ponieważ nasza inwestycja musi uwzględniać działanie istniejącego systemu wentylacji budynku i być wykonana tak, aby nie zakłócać jego pracy. Ważne jest także to, że w systemie rekuperacji potrzebujemy czerpać świeże powietrze z zewnątrz oraz wyrzucać powietrze zużyte na zewnątrz, co wiąże się z wykonaniem czerpni i wyrzutni na elewacji – takie prace wymagają zgody właściciela budynku. Należy również pamiętać, że budowa kanałów wentylacyjnych wymaga miejsca – przewody trzeba nie tylko poprowadzić, ale i zabudować. Kolejnym krokiem jest rezygnacja z tradycyjnej wentylacji grawitacyjnej, która wymaga najmniej pracy – trzeba po prostu zaślepić dostęp do starych kominów wentylacyjnych.”

smog niech zostanie za drzwiami dzieki systemom rekuperacji pytania czytelnikow1 - Smog niech zostanie za drzwiami dzięki systemom rekuperacji - pytania czytelnikówFot. 1. Dobry rekuperator to korzyści wynikające z oszczędności na ogrzewaniu. Dodatkowym atutem jest czyste przefi ltrowane powietrze, co wpływa na komfort w pomieszczeniu. Fot. LINDAB

2. Jakie czynności modernizacyjne są wymagane jeśli planujemy instalację rekuperacji w istniejącym już domu?

Magdalena Skórska, projektant instalacji sanitarnych firmy PRO-VENT: „Po pierwsze należy zrezygnować z istniejącego rozwiązania wentylacji w budynku. Jeżeli budynek jest wentylowany w sposób grawitacyjny trzeba zaślepić wszystkie istniejące kanały wentylacji grawitacyjnej. Należy przewidzieć miejsce montażu centrali wentylacyjnej, czerpni oraz wyrzutni powietrza zachowując przy tym zasady zgodne z Warunkami Technicznymi jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie. Ostatnim elementem jest wyznaczenie trasy i montaż kanałów wentylacyjnych o odpowiednich wielkościach i odpowiednio zaizolowanych. W tym przypadku należy się liczyć z dość poważnym remontem domu. Żeby wszystko miało sens to dom, który ma być objęty systemem rekuperacji powinien być poddany (o ile wcześniej nie był) termomodernizacji. Czyli mówiąc prosto: system rekuperacji ma sens w nowoczesnym, energooszczędnym i szczelnym budynku.”

reklama

smog niech zostanie za drzwiami dzieki systemom rekuperacji pytania czytelnikow2 - Smog niech zostanie za drzwiami dzięki systemom rekuperacji - pytania czytelnikówFot. 2. Centrala zamontowana w kotłowni. Fot. PRO-VENT

3. Czy w każdym pomieszczeniu musi być kratka nawiewna i wywiewna?

Nie jest to konieczne. Wentylacja budynku ma mieć charakter ukierunkowany i odbywa się od pomieszczeń czystych do brudnych. To oznacza, że elementy nawiewne lokalizujemy w pomieszczeniach typu salon, sypialnia, pokoje gościnne, a wywiewne – w garderobach, łazienkach, toaletach, kuchni, itp. Nie ma potrzeby zwiększać nakładów inwestycyjnych na montaż zbyt dużej liczby kanałów wentylacyjnych oraz nawiewników i wywiewników. Ważną kwestią jest aby umożliwić przepływ powietrza wentylacyjnego między pomieszczeniami. Aby tego dokonać można na przykład podciąć drzwi wewnętrzne przy podłodze zachowując przestrzeń min. 1,5 cm między nimi a wykończeniem podłogi. W ten sposób powietrze wentylacyjne bez większych przeszkód pokona trasę między nawiewnikiem, a wywiewnikiem, nawet jeżeli będą one zlokalizowane w innych pomieszczeniach.

smog niech zostanie za drzwiami dzieki systemom rekuperacji pytania czytelnikow3 - Smog niech zostanie za drzwiami dzięki systemom rekuperacji - pytania czytelnikówFot. 3. Od sposobu użytkowania pomieszczeń zależy ilość drobin kurzu, jakie do nich przenikają. Należy dopasować program przeglądów instalacji i jej czyszczenie do faktycznego poziomu obciążenia obiektu. Fot. ZEHNDER

4. Jak powinna być doprowadzona instalacja wentylacji do kotłowni? Czy są na to specjalne normy?

Sposób wentylowania pomieszczenia kotłowni jest ściśle związany z rodzajem i mocą źródła ciepła, powinien więc być dostosowany do wymagań technicznych pieca. Musi być oczywiście zgodny z obowiązującymi przepisami.

smog niech zostanie za drzwiami dzieki systemom rekuperacji pytania czytelnikow4 - Smog niech zostanie za drzwiami dzięki systemom rekuperacji - pytania czytelnikówFot. 4. Pod centralą widoczny odpływ skroplin. Fot. PRO-VENT

5. Czy budynek z rekuperacją może być ogrzewany przez kominek z instalacją dystrybucji gorącego powietrza?

Oczywiście, takie rozwiązanie jest możliwe. Co więcej – te systemy można połączyć tak, aby pracowały wydajniej, jest to jednak rozwiązanie dopuszczalne jedynie wtedy gdy kominek pełni funkcję wspomagania podstawowego źródła grzewczego i zagwarantuje się w tym systemie brak możliwości cofnięcia się gorącego powietrza do centrali wentylacyjnej.
Najlepszym rozwiązaniem jest wykonanie niezależnego od wentylacji układu kanałów rozprowadzających powietrze kominkowe.
Cały system ogrzewania nadmuchowego – w tym ilości powietrza, średnice kanałów, usytuowanie nawiewników i wywiewników – projektuje się niezależnie od wymogów wentylacji, a wentylacja mechaniczna nawiewnowywiewna powinna być tak zbilansowana, aby zapewnić więcej powietrza nawiewanego niż wyciąganego.

smog niech zostanie za drzwiami dzieki systemom rekuperacji pytania czytelnikow5 - Smog niech zostanie za drzwiami dzięki systemom rekuperacji - pytania czytelnikówFot. 5. Dobrze zaprojektowany i wykonany system wentylacji mechanicznej nie potrzebuje dodatkowego wsparcia przez inny system wentylacji. Fot. LINDAB

6. Czy konieczne jest wsparcie wentylacji z odzyskiem ciepła inną formą wentylacji np. przewietrzania budynku?

Dobrze zaprojektowany i wykonany system wentylacji mechanicznej nie potrzebuje wsparcia przez inny system wentylacji czy przewietrzanie. Dodatkowy system może wręcz zaburzyć jego pracę. Wydawać by się mogło, że przewietrzenie może być potrzebne, gdy w pomieszczeniach znajdzie się więcej ludzi. Aby uniknąć takich sytuacji system wentylacji mechanicznej powinien być dobrany tak, aby przez większą część czasu mógł pracować na II lub III biegu (50% ÷ 75% wydajności maksymalnej). Daje to zapas mocy na zwiększenie strumienia powietrza np. podczas imprezy rodzinnej czy większego spotkania w biurze.

smog niech zostanie za drzwiami dzieki systemom rekuperacji pytania czytelnikow6 - Smog niech zostanie za drzwiami dzięki systemom rekuperacji - pytania czytelnikówFot. 6. Świeże powietrze i oszczędność energii na skutek wykluczenia strat ciepła przez wentylację grawitacyjną to potrzeby właściwe dla każdego typu budynku. Fot. ZEHNDER

7. Czy każdy rekuperator może współpracować z pompą ciepła?

Paweł Kozyra, manager w Departamencie Technicznym Zehnder wyjaśnia: „Teoretycznie – tak. W praktyce należy pamiętać jednak o tym, że sens zastosowania pompy ciepła jest warunkowany jakością budynku – jej ekonomiczna praca jest możliwa tylko w domu o dobrej izolacji i małych stratach ciepła. Przy montażu pompy ciepła powinno się uwzględnić rekuperację o jak najwyższej sprawności. Dlatego unikać należy montażu rekuperatorów o sprawności mniejszej niż 90%, który to poziom jest właściwy dla nowoczesnych urządzeń z wymiennikami krzyżowo-przeciwprądowymi.„

smog niech zostanie za drzwiami dzieki systemom rekuperacji pytania czytelnikow7 - Smog niech zostanie za drzwiami dzięki systemom rekuperacji - pytania czytelnikówFot. 7. Rozprowadzenie kanałów w sufi cie podwieszanym. Fot. PRO-VENT

8. Czy uruchomienie rekuperacji w nowo powstałym budynku na etapie wykańczania go przyspieszy osuszanie ścian i wylewek?

Nie wolno uruchamiać nowo zabudowanego systemu rekuperacji w niedokończonym domu! Do suszenia budynku służą odpowiednie maszyny – nagrzewnice i osuszacze dostępne w każdej większej wypożyczalni sprzętu budowlanego. Pamiętajmy – w obiekcie, w którym nadal trwają prace budowlane czy wykończeniowe unoszący się kurz dostanie się do rur i samego rekuperatora, powodując ich silne zanieczyszczenie, które skończyć się może (i to z dużą dozą pewności) trwałym uszkodzeniem urządzenia. System rekuperacji służy higienie powietrza – to nie odkurzacz. Uruchamianie systemu powinno więc nastąpić wtedy, gdy dom jest w pełni gotowy do zamieszkania.

smog niech zostanie za drzwiami dzieki systemom rekuperacji pytania czytelnikow8 - Smog niech zostanie za drzwiami dzięki systemom rekuperacji - pytania czytelnikówFot. 8. Powszechnym błędem jest podejście do instalacji w sposób spontaniczny, bez planu. Instalacja wentylacyjna w domku nie jest skomplikowanym systemem, ale jak każda inna wymaga projektu lub przynajmniej opartego o bilans powietrza planu wykonawczego. Bez niego niemożliwa jest regulacja pracy systemu, odbywająca się albo za pomocą anemostatów, albo wkładów kryzujących na rozdzielaczach. Fot. ZEHNDER

9. Czy praca rekuperatora wymaga podłączenia go do kanalizacji w celu odprowadzenia skroplin?

Tomasz Czamara, Specjalista ds. Central Wentylacyjnych Lindab wyjaśnia: „Rekuperator wymaga podłączenia odprowadzania skroplin do kanalizacji tylko w przypadku, jeżeli jego zasada działania powoduje wytwarzanie kondensatu. Do tego typu urządzeń należą rekuperatory z wymiennikami płytowymi krzyżowymi oraz przeciwprądowymi. W przypadku rekuperatorów z wymiennikiem obrotowym nie podłączamy odprowadzenia skroplin ponieważ nie są one generowane.”

smog niech zostanie za drzwiami dzieki systemom rekuperacji pytania czytelnikow9 - Smog niech zostanie za drzwiami dzięki systemom rekuperacji - pytania czytelnikówFot. 9. Planując lokalizację prowadzenia systemu dystrybucji powietrza warto wziąć pod uwagę rozwiązania systemowe, zapewniające poprawne i nieuciążliwe zastosowanie wydajnego systemu. Fot. ZEHNDER

10. W jaki sposób serwisuje się przewody wentylacyjne? Czy trzeba je czyścić?

Przewody wentylacyjne, skrzynki rozprężne i rekuperatory tłoczą ogromne ilości powietrza. Od sposobu użytkowania pomieszczeń zależy ilość drobin kurzu, jakie do nich przenikają. Należy dopasować program przeglądów instalacji i jej czyszczenie do faktycznego poziomu obciążenia obiektu. Czyszczenie rur ze stali nie jest niemożliwe, ale dosyć trudne. Natomiast prawie niemożliwe jest czyszczenie rur elastycznych – ich zabrudzenie wiąże się często z kosztowna wymianą. Są to wprawdzie elementy tanie i proste w zabudowie, ale ich wymiana wiąże się z kosztownym i uciążliwym otwieraniem ścian i ich ponowną zabudową. Najprostsze jest serwisowanie przewodów z tworzyw sztucznych o strukturze „ośmiornicy”, w której bez jakichkolwiek kształtek łączony jest usytuowany koło rekuperatora rozdzielacz i punkty końcowe (w pokojach, kuchniach itd.). W tych systemach wystarczy z jednej strony wprowadzić wyczystkę, a z drugiej przyłożyć odkurzacz.

smog niech zostanie za drzwiami dzieki systemom rekuperacji pytania czytelnikow10 - Smog niech zostanie za drzwiami dzięki systemom rekuperacji - pytania czytelnikówFot. 10. Rozprowadzenie kanałów wentylacyjnych (faza budowy). Fot. PRO-VENT

11. Jakie są częste błędy popełniane przez niedoświadczonych instalatorów i czym skutkują?

Magdalena Skórska, projektant instalacji sanitarnych firmy PRO-VENT: „Prawidłowo wykonana instalacja wentylacji mechanicznej powinna uwzględniać m.in. estetykę prowadzenia kanałów, minimalne opory instalacji, niską emisję hałasu, minimalizację strat ciepła/chłodu w kanałach, prawidłową lokalizację centrali wentylacyjnej czy właściwe zbilansowanie przepływów powietrza. Zdarza się, że instalatorzy popełnią błędy skutkujące niedotrzymaniem wyżej wymienionych założeń.
W kontekście minimalnych oporów instalacji częstym błędem jest stosowanie zbyt małych czerpni i wyrzutni powietrza czy brak montażu skrzynek rozprężnych za nimi. Skutkuje to zmniejszeniem wydajności systemu, wzrostem zużycia energii elektrycznej oraz generacją dodatkowych hałasów tłoczenia.
Kolejna sprawa to niewłaściwe usytuowanie elementów systemu i ich złe dopasowanie. Aby dźwięki generowane prze centralę nie przeszkadzały mieszkańcom sugerujemy montaż urządzeń z dala od sypialni oraz tak dobierać kanały wentylacyjne by prędkość przepływającego powietrza nie przekraczała 3÷4 m/s. Nie powinno się również montować wyrzutni powietrza w bliskim sąsiedztwie okien sypialni. Dobrą praktyką jest stosowanie przepustnic powietrza przed anemostatem, najbliżej centrali, w celu zdławienia wysokiego ciśnienia i zapobieganiu „szumienia” nawiewnika.”

smog niech zostanie za drzwiami dzieki systemom rekuperacji pytania czytelnikow11 - Smog niech zostanie za drzwiami dzięki systemom rekuperacji - pytania czytelnikówFot. 11. Zastosowanie pompy ciepła współpracującej z rekuperatorem jest warunkowane jakością budynku – ekonomiczna praca jest możliwa tylko w domu o dobrej izolacji i małych stratach ciepła. Fot. ZEHNDER

Pamiętajmy – wszystkich błędów da się uniknąć, gdy system wykonany jest w oparciu o plan sporządzony przez fachowca. Niestety, często mamy do czynienia ze spontanicznym, pozbawionym planu podejściem do takiej inwestycji. Wprawdzie instalacja wentylacyjna w domku nie jest skomplikowanym systemem, ale jak każda inna wymaga projektu lub przynajmniej planu wykonawczego opartego o bilans powietrza.
Dobrym sposobem na uniknięcie wielu błędów wynikających ze wspomnianego wcześniej niedopasowania elementów jest trzymanie się rozwiązań systemowych – kluczowi producenci rozwiązań wentylacyjnych posiadają komplet rozwiązań niezbędny do wykonania nawet bardzo skomplikowanych systemów wentylacyjnych. Pamiętajmy – koszty poprawiania źle wykonanej wentylacji mechanicznej mogą znacznie przekroczyć te, które poniesiemy stosując dobre i sprawdzone rozwiązania oraz działając według planu sporządzonego przez doświadczonego fachowca.

PAMIĘTAJ!

Nie wolno uruchamiać nowo zabudowanego systemu rekuperacji w niedokończonym domu! W obiekcie, w którym nadal trwają prace budowlane czy wykończeniowe unoszący się kurz dostanie się do rur i samego rekuperatora, powodując ich silne zanieczyszczenie, które skończyć się może trwałym uszkodzeniem urządzenia. Uruchamianie systemu powinno więc nastąpić wtedy, gdy dom jest w pełni gotowy do zamieszkania.

WAŻNE!

Wentylacja budynku ma mieć charakter ukierunkowany i odbywać się od pomieszczeń czystych do brudnych. To oznacza, że elementy nawiewne lokalizujemy w pomieszczeniach typu salon, sypialnia, pokoje gościnne, a wywiewne – w garderobach, łazienkach, toaletach, kuchni, itp.

UDOSTĘPNIJ
Poprzedni artykułKotły kondensacyjne De Dietrich
Następny artykułHybrydowa pompa ciepła, Daikin Altherma

ZOSTAW ODPOWIEDŹ

Please enter your comment!
Please enter your name here